Hoe twijfel het bereiken van je doelen in de weg kan staan

Medisch beoordeeld door Zakaria Hammouda, LCP
Bijgewerkt 8 oktober 2025 door BetterHelp Redactieteam

Twijfel is als een lege batterij in je afstandsbediening: net wanneer je vooruit wilt, werkt het niet mee. Je wilt stappen zetten, maar een stemmetje in je hoofd fluistert: “Wat als het mislukt?” Of erger nog: “Wat als ik niet goed genoeg ben?”

Voor je het weet, blijf je hangen in eindeloos nadenken zonder echt iets te doen. Twijfel is normaal, maar als het je verlamt, kan het je groei in de weg staan. Waarom twijfelen we eigenlijk zo vaak? En hoe zorg je ervoor dat het je niet tegenhoudt om je doelen te bereiken?

en vrouw in een wit overhemd zit met haar computer aan een tafel en staart diep in gedachten voor zich uit.
Getty/praetorianphoto
Laat twijfel niet je dromen blokkeren. Ontdek hoe ermee omgaan!

Wat is twijfel eigenlijk?

Dat stemmetje in je hoofd dat je laat wikken en wegen: dat is twijfel. Het houdt je stil op een kruispunt terwijl je probeert te bedenken welke afslag je moet nemen. Soms helpt het je om betere keuzes te maken, maar het kan ook verlammend werken.

Wanneer twijfel doorslaat in onzekerheid, kan het je tegenhouden om actie te ondernemen. Je blijft hangen in het overanalyseren van opties, bang om de verkeerde keuze te maken. Maar hoe weet je of je twijfelt uit voorzichtigheid of omdat angst je tegenhoudt? Daar komt zelfreflectie om de hoek kijken.

Twijfel versus gezonde zelfreflectie

Twijfelen en reflecteren lijken op elkaar, maar er is een belangrijk verschil. Twijfel zorgt ervoor dat je blijft hangen in ‘wat als’-scenario’s, terwijl zelfreflectie je helpt om inzichten te krijgen en te groeien.

Gezonde zelfreflectie laat je kritisch nadenken over je keuzes zonder dat je vastloopt in onzekerheid. Twijfel voelt vaak als een draaikolk waar je niet uitkomt, terwijl reflectie je richting geeft. Het verschil zit hem in de actie: twijfel remt je af, zelfreflectie helpt je vooruit.

Waar komt twijfel vandaan?

Het ontstaat niet zomaar; het heeft vaak een diepere oorzaak. Opvoeding, eerdere ervaringen en zelfs sociale verwachtingen spelen een grote rol. Misschien heb je ooit een verkeerde keuze gemaakt en ben je bang om weer de mist in te gaan.

Of je nu bent opgegroeid in een omgeving waarin fouten maken werd afgestraft. Ook perfectionisme kan twijfel voeden - je wilt het zo graag goed doen dat je niet durft te kiezen.

Daarnaast kan sociale druk, zoals vergelijkingen met anderen, ervoor zorgen dat je aan jezelf gaat twijfelen. Het goede nieuws? Je kunt leren om twijfel te herkennen en te doorbreken.

Waarom twijfelen we?

Soms voelt het alsof je vastzit in een eindeloze lus van ‘wat als’-vragen. Je wilt de juiste keuze maken, maar hoe je erover nadenkt, hoe lastiger het wordt. Dit komt doordat ons brein is geprogrammeerd om risico’s af te wegen. 

Twijfelen helpt bij het nemen van doordachte beslissingen, maar als het doorslaat, kan het verlammend werken. Vaak ontstaat het door onzekerheid, angst of simpelweg te veel keuzemogelijkheden. De kunst is om te herkennen wanneer twijfel je helpt en wanneer het je juist tegenhoudt.

Evolutionaire oorsprong van twijfel

Ooit was twijfel een overlevingsmechanisme. Onze voorouders moesten continu inschatten of een bepaalde keuze - zoals het eten van onbekend voedsel of het betreden van onbekend terrein - veilig was.

In de moderne wereld hebben we minder fysieke dreigingen, maar onze hersenen werken nog steeds op dezelfde manier. We analyseren, overwegen en vermijden risico’s, ook als ze niet levensbedreigend zijn.

Het probleem? In plaats van ons te beschermen, kan deze aangeboren voorzichtigheid ons belemmeren om doelen na te jagen en kansen te grijpen.

Twijfel door onzekerheid en angst

Onzekerheid en angst zijn grote aanjagers van twijfel. Als je bang bent om te falen, ga je eindeloos wikken en wegen. Wat als je de verkeerde keuze maakt? Wat als anderen je beoordelen?

Dit soort gedachten kunnen je verlammen en ervoor zorgen dat je uitstelgedrag vertoont. Vaak ligt perfectionisme aan de basis van deze twijfel, je wilt zeker weten dat je de juiste beslissing neemt, maar die zekerheid bestaat simpelweg niet.

Het gevolg? Je blijft hangen in analyse en komt niet vooruit. De sleutel is om twijfel te herkennen en er bewust mee om te gaan, zodat het je niet belemmert in je groei.

Een man in pak zit op de grond met zijn rug tegen de bank terwijl hij zijn hoofd met een verslagen uitdrukking laat rusten.
Getty/Westend61

Hoe twijfel je doelen beïnvloedt 

Je hebt een ambitieus doel voor ogen, maar ergens onderweg raak je verstrikt in je eigen gedachten. “Kan ik dit wel?” “Wat als het mislukt?” Twijfel is als een zware rugzak die je meesleept en ervoor zorgt dat je trager vooruitkomt.

Het ondermijnt je zelfvertrouwen en maakt dat je kansen laat liggen. Hoe groter de twijfel, hoe moeilijker het wordt om door te zetten. In plaats van actie te ondernemen, blijf je wikken en wegen. Het gevolg? Je dromen blijven dromen en je doelen lijken steeds verder weg.

De verlammende werking van twijfelen

Twijfel voelt soms als een eindeloze lus waar je niet uitkomt. Je overdenkt elk mogelijk scenario, uit angst de verkeerde keuze te maken. Maar juist dat eindeloze nadenken zorgt ervoor dat je vastloopt.

Je neemt geen beslissing, omdat je bang bent voor spijt of falen. Dit heeft analyseverlamming: je bent zo druk met nadenken dat je niet meer in beweging komt. Hoe langer je aarzelt, hoe moeilijker het wordt om een stap te zetten.

Twijfel en uitstelgedrag: een gevaarlijke combinatie

Samen met uitstelgedrag gaat twijfel vaak hand in hand. Hoe meer je twijfelt, hoe groter de kans dat je taken voor je uitschuift. Het voelt veiliger om nog even te wachten, om ‘meer onderzoek te doen’ of te wachten op het perfecte moment.

Maar dat moment komt zelden. Ondertussen stapelt het werk zich op en groeit de stress. Uiteindelijk sta je onder druk en moet je in paniek handelen, wat de kans op fouten juist vergroot. 

Soorten twijfel die je kunnen tegenhouden

Soms lijkt het alsof je op een kruispunt staat, maar in plaats van een richting te kiezen, blijf je hangen. Het kan als een onzichtbare muur voelen die je tegenhoudt om verder te gaan. Dit kan voortkomen uit onzekerheid over jezelf of over je omgeving.

Door te begrijpen waar jouw twijfel vandaan komt, kun je leren hoe je ermee omgaat en weer in beweging komt.

Twijfel aan jezelf (zelfvertrouwen)

Je bent vaak je eigen grootste criticus. Je vraagt je af of je wel capabel genoeg bent, of je wel de juiste keuze maakt en of je niet keihard zult falen. Die stem in je hoofd die zegt dat je nog niet ‘klaar’ bent, kan je behoorlijk in de weg zitten.

Maar als je wacht op een perfect moment of het ultieme zelfvertrouwen, dan blijf je stil staan. Succes is geen kwestie van 100% zekerheid hebben - het is simpelweg durven beginnen en gaandeweg ontdekken wat werkt.

Alsof alle zorgen ineens verdwenen ergens in de achtergrond, zodra je vertrouwen in jezelf vindt. Gun jezelf een moment van rust, maar niet eindeloze twijfel gunnen, want dat houdt je alleen maar tegen.

Twijfel aan je omgeving (invloed van anderen)

Niet alleen je eigen gedachten kunnen je laten twijfelen, ook de mensen om je heen kunnen je onzeker maken. Misschien merk je dat anderen sceptisch zijn over je plannen, of dat je je afvraagt of je wel de juiste steun krijgt.

Ook praktische zaken, zoals financiële zekerheid of maatschappelijke verwachtingen, kunnen je aan het twijfelen brengen. Soms moet je jezelf uit de twijfel trekken om eindelijk die stap vooruit te zetten. Het is lastig om jezelf te geloven vb als je altijd bevestiging van anderen zoekt.

Maar als je alleen keuzes maakt op basis van wat anderen denken of wat veilig voelt, blijf je vaak hangen op dezelfde plek. Soms moet je loslaten wat anderen vinden en vertrouwen op wat voor jou goed voelt.

Hoe online therapie je kan helpen bij twijfels overwinnen

In het artikel is dus duidelijk dat twijfel verlammend kan werken, maar gelukkig zijn er manieren om ermee om te gaan. Onderzoek toont aan dat online therapie helpt bij het verminderen van onzekerheid en besluiteloosheid.

Online therapie maakt deze begeleiding laagdrempelig en toegankelijk. Je kunt flexibel in je eigen omgeving werken aan je zelfvertrouwen en besluitvaardigheid.

Dit kan het verschil maken tussen blijven twijfelen en daadwerkelijk stappen zetten richting je doelen.

Een man met een rugzak staat buiten voor een groot gebouw en kijkt opzij.
Getty/Halfpoint Images
Laat twijfel niet je dromen blokkeren. Ontdek hoe ermee omgaan!

Tips om twijfel te overwinnen

  • Schrijf je gedachten op;
  • Stel jezelf deadlines;
  • Maak een kleine eerste stap;
  • Praat met iemand die je vertrouwt;
  • Leer omgaan met imperfectie;
  • Niet iedere twijfel verheven tot een groot dilemma; soms is een keuze gewoon een keuze.
  • Werk aan je zelfvertrouwen.

Conclusie

Twijfel hoort bij het leven, maar als het je tegenhoudt in het bereiken van je doelen, is het belangrijk om ermee aan de slag te gaan. Door inzicht te krijgen in de oorzaak en actie te ondernemen, kun je weer in beweging komen. De manier waarop je over jezelf denkt, is niet je laatst bewerkt versie - je kunt altijd nog groeien.

Online therapie kan hier een hulpmiddel bij zijn. Het biedt flexibele, laagdrempelige ondersteuning en helpt je negatieve denkpatronen te doorbreken. Zo voorkom je dat twijfel je leven blijft beheersen en kun je met meer vertrouwen de toekomst tegemoet.

Wil je meer weten over mentale gezondheid?
De informatie op deze pagina is niet bedoeld als vervanging van een diagnose, behandeling of professioneel advies. Je dient geen actie te ondernemen of juist na te laten zonder overleg met een gekwalificeerde professional in de geestelijke gezondheidszorg. Voor meer informatie, lees gebruiksvoorwaarden.
Krijg de ondersteuning die u nodig heeft van een van onze therapeutenGa aan de slag