Trillen door tremor: essentiële tremor en medicijnen die bijwerkingen veroorzaken

Medisch beoordeeld door Zakaria Hammouda, LCP
Bijgewerkt 7 oktober 2025 door BetterHelp Redactieteam

Trillen is een veelvoorkomende klacht die verschillende oorzaken kan hebben. Sommige mensen ervaren slechts af en toe trillende handen, terwijl anderen merken dat hun tremor langzaam erger wordt. Dit kan invloed hebben op dagelijkse activiteiten, zoals schrijven, eten en zelfs praten. Trillen kan voorkomen in verschillende delen van het lichaam, zoals de onderarmen, benen en handen. Soms wordt trillen veroorzaakt door een fysiologische tremor, terwijl het in andere gevallen een aanwijzing kan zijn voor een neurologische aandoening zoals de ziekte van Parkinson of essentiële tremor. Maar wat kun je doen als trillen je dagelijks functioneren beïnvloedt? En welke rol kan therapie spelen bij het omgaan met een tremor?

Een volwassen vrouw houdt haar gezicht in haar hand terwijl ze aan de keukentafel zit en uit het raam staart.
Getty/Natalia Gdovskaia
Heb je last van trillingen en op zoek naar behandelmogelijkheden?

Wat is een tremor en wat triggert trillingen?

Een tremor is een onwillekeurige, ritmische beweging van een lichaamsdeel. Dit betekent dat de spieren zichzelf herhaaldelijk en oncontroleerbaar samentrekken en ontspannen. De trillingen kunnen zich voordoen in verschillende delen van het lichaam, zoals de handen, onderarmen, benen of zelfs de stem. Sommige tremoren zijn nauwelijks merkbaar, terwijl anderen het dagelijks leven ernstig kunnen beïnvloeden.

Verschillende soorten tremoren

Er zijn verschillende soorten tremoren, elk met hun eigen kenmerken en oorzaken:

  • Essentiële tremor: De meest voorkomende vorm, die vaak erfelijk is en erger wordt bij beweging.
  • Fysiologische tremor: Een lichte, normale tremor die wordt verergerd door angst, stress of cafeïne.
  • Orthostatische tremor: Snelle trillingen in de benen die optreden bij staan.
  • Tremor door de ziekte van Parkinson: Een trilling die optreedt in rust en vaak in één hand begint.

Hoe een tremor zich ontwikkelt

Tremoren kunnen in de loop van de tijd verergeren. Sommige mensen merken dat hun trillingen langzaam erger worden en meer invloed krijgen op hun dagelijks leven. De oorzaak van de tremor bepaalt vaak hoe het zich ontwikkelt. Een tremor die ontstaat door een snel werkende schildklier kan bijvoorbeeld plotseling optreden, terwijl een essentiële tremor meestal geleidelijk toeneemt. De kleine hersenen spelen een belangrijke rol bij het reguleren van bewegingen en bij schade aan dit gebied kan een tremor verergeren.

Essentiële tremor: de meest voorkomende vorm van trillen

Een essentiële tremor is een neurologische aandoening die vooral de handen treft, maar ook de armen, benen en stem kan beïnvloeden. Het komt vaker voor bij ouderen, maar ook jonge mensen kunnen een essentiële tremor ontwikkelen. De exacte oorzaak is niet altijd bekend, maar genetische factoren spelen vaak een rol. Een essentiële tremor wordt vaak erger bij beweging en kan het uitvoeren van fijne motorische taken, zoals schrijven en eten, bemoeilijken. Medicijn propranolol wordt vaak voorgeschreven om de symptomen te verminderen.

De ziekte van Parkinson en tremoren

De ziekte van Parkinson is een neurodegeneratieve aandoening die gepaard gaat met een rusttremor, wat betekent dat de trillingen optreden wanneer de spieren ontspannen zijn. Dit onderscheidt het van essentiële tremor, die juist optreedt bij beweging. Andere symptomen van Parkinson zijn stijve spieren, trage bewegingen en een veranderde lichaamshouding. Een tremor bij Parkinson begint vaak in één hand en breidt zich vervolgens uit. Bepaalde medicijnen kunnen de symptomen verlichten, maar er is geen genezing voor de ziekte.

Medicijnen die trillingen kunnen veroorzaken

Sommige medicijnen kunnen ongewenste trillingen veroorzaken als bijwerking. Dit kan variëren van milde, nauwelijks merkbare trillingen tot meer hinderlijke en storende tremoren die het dagelijks functioneren beïnvloeden. De oorzaak hiervan ligt vaak in de manier waarop bepaalde medicijnen het zenuwstelsel beïnvloeden, zoals door de aanmaak of regulatie van neurotransmitters te veranderen. In sommige gevallen kunnen medicijnen die het hartritme, de bloeddruk of de spiercontrole beïnvloeden ook leiden tot trillingen in de handen, benen of andere delen van het lichaam.

Getty/AnnaStills

Hoe bijwerkingen van medicijnen tremoren kunnen uitlokken

Sommige medicijnen hebben als bijwerking dat ze trillingen veroorzaken. Dit geldt onder andere voor:

  • Bepaalde medicijnen tegen astma (zoals salbutamol)
  • Anti-epileptica
  • Schildkliermedicatie voor een snel werkende schildklier
  • Antidepressiva
  • Cafeïne en andere stimulerende middelen zoals alcohol en nicotine

Als je merkt dat je na het starten van een nieuw medicijn meer gaat trillen, is het verstandig om dit met je huisarts te bespreken. Soms kan een ander medicijn worden voorgeschreven om de bijwerkingen te verminderen.

Diagnose en rol van de huisarts

Een tremor kan uiteenlopende oorzaken hebben, variërend van tijdelijke factoren zoals stress en vermoeidheid tot neurologische aandoeningen zoals de ziekte van Parkinson of essentiële tremor. De huisarts speelt een belangrijke rol in het diagnosticeren van de oorzaak en het bepalen van de juiste behandeling. Omdat een tremor in veel gevallen progressief kan zijn, is het belangrijk om tijdig medische hulp te zoeken als de symptomen verergeren of het dagelijks leven beïnvloeden.

Wanneer moet je naar de huisarts?

Een tremor kan onschuldig zijn, maar als het trillen erger wordt of gepaard gaat met andere symptomen zoals spierstijfheid of coördinatieproblemen, is het verstandig om naar de huisarts te gaan. Trillende benen, koude handen of ongecontroleerd gaan beven kunnen tekenen zijn van een onderliggende oorzaak die verder onderzocht moet worden.

Onderzoeken en tests bij een tremor

De huisarts kan verschillende onderzoeken uitvoeren, zoals:

  • Bloedonderzoek om een snel werkende schildklier of vitaminegebrek uit te sluiten.
  • Neurologisch onderzoek om te kijken of de tremor gerelateerd is aan de ziekte van Parkinson of een andere neurologische aandoening.
  • Bewegingsanalyses om te bepalen of het gaat om een essentiële tremor of een ander soort tremor.

Behandelopties voor tremoren

De behandeling van een tremor hangt af van de oorzaak, de ernst van de symptomen en de impact op het dagelijks leven. Voor sommige mensen is behandeling niet nodig, omdat de tremor mild blijft en geen grote hinder veroorzaakt. In andere gevallen kunnen medische ingrepen, medicatie of therapieën helpen om de trillingen te verminderen en de kwaliteit van leven te verbeteren.

De rol van therapie en online therapie bij het omgaan met tremoren

Hoewel tremoren niet altijd te genezen zijn, kan therapie helpen bij het verbeteren van het dagelijks functioneren en het omgaan met de impact ervan. Fysiotherapie kan bijdragen aan het versterken van de spieren en het verbeteren van de coördinatie, waardoor trillingen minder hinderlijk worden. Daarnaast kan ergotherapie ondersteuning bieden bij het aanpassen van dagelijkse handelingen en het gebruik van hulpmiddelen om het leven gemakkelijker te maken.

Ook psychologische begeleiding kan van belang zijn, vooral als de tremor leidt tot stress, angst of onzekerheid in sociale situaties. Door middel van cognitieve gedragstherapie (CGT) kunnen mensen leren om beter met hun klachten om te gaan en zich minder beperkt te voelen door hun tremor.

Daarnaast kunnen online programma’s helpen bij ontspanningstechnieken, zoals mindfulness of ademhalingsoefeningen, die kunnen bijdragen aan het verminderen van stressgerelateerde trillingen. Met de juiste begeleiding via online therapie kunnen mensen leren omgaan met hun tremor en de impact ervan op hun leven verkleinen.

De mogelijkheden van online therapie bij tremoren

Online therapie kan een toegankelijke manier bieden ter ondersteuning bij tremoren. Dit kan variëren van online fysiotherapieprogramma’s tot cognitieve gedragstherapie via videobelgesprekken.

Een man in een wit overhemd zit aan zijn bureau en drukt zijn vingers tegen zijn slapen.
Getty/Liubomyr Vorona
Heb je last van trillingen en op zoek naar behandelmogelijkheden?

Wanneer is een tremor zorgwekkend?

Niet elke tremor is ernstig, maar als het trillen gepaard gaat met plotselinge veranderingen in spraak, spierzwakte of coördinatieproblemen, kan er sprake zijn van een ernstiger onderliggende aandoening. Ook als de tremor snel erger wordt of gepaard gaat met andere neurologische symptomen, is het verstandig om medische hulp in te schakelen.

Conclusie

Trillen kan verschillende oorzaken hebben en variëren van een milde fysiologische tremor tot een symptoom van een neurologische aandoening. Hoewel tremoren niet altijd te genezen zijn, zijn er verschillende behandelmogelijkheden en strategieën om de impact ervan te verminderen. Therapie, zoals fysiotherapie en ergotherapie, kan helpen om dagelijkse activiteiten beter uit te voeren en om te leren omgaan met de klachten.

Daarnaast kan online therapie mogelijkheden bieden voor begeleiding en ondersteuning, vooral voor mensen die moeite hebben met mobiliteit of die liever in hun eigen omgeving werken aan hun klachten. Door gebruik te maken van de juiste behandelingen en aanpassingen kunnen mensen met een tremor een zo normaal mogelijk leven blijven leiden.

Wil je meer weten over mentale gezondheid?
De informatie op deze pagina is niet bedoeld als vervanging van een diagnose, behandeling of professioneel advies. Je dient geen actie te ondernemen of juist na te laten zonder overleg met een gekwalificeerde professional in de geestelijke gezondheidszorg. Voor meer informatie, lees gebruiksvoorwaarden.
Krijg de ondersteuning die u nodig heeft van een van onze therapeutenGa aan de slag